Στον… πάγο οι έρευνες! Ελληνική γραφειοκρατία και «πράσινη» μετάβαση «παγώνουν» τις γεωτρήσεις στην Δυτική Ελλάδα

14.05.2021 / 10:54
Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin
Share on pinterest
Share on reddit
Share on email
Share on print
oil-rig-2191711

Του Αλέξανδρου Κογκόλη

Σημαντική καθυστέρηση σημειώνεται στην Ελλάδα, στον τομέα της έρευνας και εκμετάλλευσης υδρογονανθράκων. Μέσα στις περιοχές με ευρύ ενδιαφέρον είναι, σαφώς, η Δυτική Ελλάδα, σε στεριά και θάλασσα. Ο δυτικός Πατραϊκός, το Κατάκολο και η βορειοδυτική Πελοπόννησος.

Η εφημερίδα «Νεολόγος των Πατρών», ανοίγει τον φάκελο των υδρογονανθράκων, επιχειρεί να εντοπίσει τους λόγους της καθυστέρησης, αποκρυσταλλώνει προθέσεις των εταιρειών και παρουσιάζει τις αλλαγές σε Ευρωπαϊκό επίπεδο, που διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο και στη χώρα μας.

Η γραφειοκρατία, όπως για παράδειγμα στην έκδοση των Στρατηγικών Μελετών Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων, οι αντιδράσεις τοπικών κοινωνιών, η απουσία υποδομών που θα υποστηρίξουν τις έρευνες και πλέον οι στόχοι για το κλίμα, ο κορωνοϊός και οι χαμηλές διεθνείς τιμές του «μαύρου χρυσού», που να σημειωθεί κυμαίνονται κοντά στην περιοχή των 50 δολαρίων το βαρέλι, είναι οι παράγοντες που στέκονται… τείχος στις όποιες γρήγορες εξελίξεις.

10 χρόνια πριν ξεκίνησαν οι διαδικασίες

Ας πάρουμε όμως τα πράγματα από την αρχή, για να φτάσουμε στο σήμερα, προκειμένου το όλο σκηνικό να γίνει πιο κατανοητό.

Στις αρχές της περασμένης δεκαετίας, το 2010 με 2011, ο τότε υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Γιάννης Μανιάτης άνοιγε στη χώρα μας μετά από πολλά χρόνια τον φάκελο της έρευνας και εκμετάλλευσης υδρογονανθράκων. Ένα φιλόδοξο και τολμηρό εγχείρημα, το οποίο είχε σαν στόχο την αξιοποίηση πιθανών κοιτασμάτων φυσικού αερίου και πετρελαίου, με την προσέλκυση μεσαίων και μεγάλων πετρελαϊκών ομίλων και φυσικά των αντίστοιχων επενδύσεών τους.

Το 2012 ο κ. Μανιάτης προχωρούσε στην προκήρυξη των πρώτων διαγωνισμών για την παραχώρηση χερσαίων και θαλάσσιων blocks και συγκεκριμένα του Δυτικού Πατραϊκού Κόλπου, των Ιωαννίνων και του Κατάκολου, ενώ τη διετία 2012-2013 διενεργήθηκαν σεισμικές έρευνες από τη νορβηγική PGS στο Ιόνιο και νότια της Κρήτης. Ακολούθησαν, δύο χρόνια μετά, η κατάτμηση των θαλάσσιων περιοχών σε 24 blocks και ο γύρος παραχωρήσεων. Ελληνικά Πετρέλαια, Energean, Edison ήταν οι κύριοι παίκτες που έκαναν την εμφάνιση τους διεκδικώντας παραχωρήσεις.

Την περίοδο 2015-2017 υπήρξε μία νέα κινητικότητα από τον τότε υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας Γιώργο Σταθάκη με την ανασύσταση και ενίσχυση της Ελληνικής Διαχειριστικής Εταιρίας Υδρογονανθράκων (ΕΔΕΥ) και την προσέλκυση προς το τέλος εκείνης της τριετίας των πιο δυνατών ονομάτων της διεθνούς πετρελαϊκής αγοράς όπως των Total, ExxonMobil και Repsol.

Έχει περάσει σχεδόν μία δεκαετία από την εκκίνηση του σχεδίου και μέχρι σήμερα δεν έχει γίνει ούτε μία γεώτρηση. Δεκατρείς περιοχές έχουν παραχωρηθεί αλλά δεν έφτασαν στο σημείο της γεώτρησης ακόμη κι όταν οι τιμές του αργού κινούνταν μεταξύ των 90 και 120 δολ. το βαρέλι.

Κατάκολο: Αναμονή μηνών για την άδεια

Τα δικαιώματα έχουν παραχωρηθεί στην ελληνική Energean, η οποία διαχειρίζεται το 100% της επένδυσης. Το συγκεκριμένο κοίτασμα μάλιστα είναι στην πλέον προχωρημένη φάση αξιοποίησης, αυτή της παραγωγής.

Το 2014 κυρώθηκε από τη Βουλή η σύμβαση παραχώρησης και τον Δεκέμβριο του 2019 ολοκληρώθηκε η δημόσια διαβούλευση, με τη σύμφωνη γνωμοδότηση του Περιφερειακού Συμβουλίου Δυτικής Ελλάδας, για τη μελέτη περιβαλλοντικών επιπτώσεων της γεώτρησης, που θα αντλήσει ποσότητες της τάξης των 10 εκ. βαρελιών πετρελαίου. Από τότε όμως αναμένεται από του Υπουργείο η τελική άδεια περιβαλλοντικών όρων. Είναι σαφές πως στην περίπτωση αυτή δεν μιλάμε για ερευνητικές διαδικασίες αλλά για κανονική γεώτρηση.

Δυτικός Πατραϊκός: Δεν βρίσκουν λιμάνι για τις εγκαταστάσεις

Στον Δυτικό Πατραϊκό κόλπο, στο block που σύμφωνα με τις εκτιμήσεις κρύβει 140 εκ. βαρέλια, η κοινοπραξία των Ελληνικών Πετρελαίων-Energean έχει λάβει μέχρι στιγμής παρατάσεις 40 μηνών για την εκτέλεση του ερευνητικού της προγράμματος. Η τρέχουσα παράταση λήγει τον Ιανουάριο του 2023.

Σημαντικός παράγοντας των καθυστερήσεων το ότι δεν υπάρχουν υποδομές σε λιμάνι που να μπορούν να φιλοξενήσουν τον όλο γεωτρητικό εξοπλισμό. Από τη μία η άρνηση του Δήμου Πατρέων για συνεργασία, όπως λέγεται από την πλευρά της κοινοπραξίας και από την άλλη η ιδιωτικοποίηση του λιμανιού στον Αστακό και το μικρό λιμάνι στο Αίγιο που χρήζει ευρύτατων επενδύσεων, δεν αφήνουν πολλά περιθώρια.

Μόνη λύση φαίνεται πλέον η δημιουργία εγκαταστάσεων, για ελλιμενισμό πλοίων, μεταφορά υλικών κτλ, στο νέο λιμάνι της Πάτρας, με τη σύμφωνη γνώμη του ΤΑΙΠΕΔ.

Σκέψεις για τη βορειοδυτική Πελοπόννησο

Στη βορειοδυτική Πελοπόννησο, τα Ελληνικά Πετρέλαια διαχειρίζονται το παραχωρημένο κομμάτι για έρευνα. Αφορά ένα μεγάλο πεδίο στις περιοχές της Ηλείας και της Αχαΐας κι ένα μικρότερο στην Αρκαδία. Οι συγκυρίες όμως δημιουργούν ένα… αντιδραστικό κλίμα για συνέχιση του όλου πρότζεκτ.

Σε πρόσφατη συνέντευξη μάλιστα, παρουσία του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας, η διοίκηση των ΕΛΠΕ επιφυλάχθηκε για το μέλλον, με δεδομένες και τις τελευταίες εξελίξεις, δηλαδή την αποχώρηση του ισπανικού κολοσσού Repsol από τα χερσαία οικόπεδα αλλά και την εξαγορά της Edison E&P από την Energean.

Δεν ανακοινώθηκε προφανώς απόφαση εγκατάλειψης διαδικασιών από τα ΕΛΠΕ, στη βορειοδυτική Πελοπόννησο, αλλά διαφάνηκε έντονος σκεπτικισμός.

Η στροφή της Ευρώπης στην «πράσινη ανάπτυξη»

Αξίζει να μείνουμε λίγο παραπάνω, εκτός των εσωτερικών ζητημάτων στη χώρα, στους ευρύτερους παράγοντες που διαμορφώνουν πλέον ένα μεταβαλλόμενο τοπίο σε ευρωπαϊκό και παγκόσμιο επίπεδο.

Από τα μέσα της περασμένης δεκαετίας, η Ε.Ε. κατά κύριο λόγο ξεκίνησε τη στροφή προς την «πράσινη» ανάπτυξη με στόχο την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής.

Δίδεται έμβαση στην ταχύτερη διείσδυση στις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας και στον μηδενισμό των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα. Οι στόχοι που έχουν τεθεί είναι δεσμευτικοί και οδηγούν προς συρρίκνωση του πετρελαίου στο ενεργειακό μίγμα.

Από τα παραπάνω προκύπτει σαφής μείωση των τιμών του.

Προβληματισμός στις εταιρείες

Ο «Νεολόγος», συνομιλώντας με στελέχη των Ελληνικών Πετρελαίων και της Energean, διαπίστωσε προβληματισμό για την όλη κατάσταση, που μπορεί να έχει αντίκτυπο στις γεωτρήσεις, σε αρκετά blocks ανά τη χώρα.

Στελέχη των Ελληνικών Πετρελαίων τονίζουν στο «Νεολόγο» πως: «αξιολογούνται όλα τα δεδομένα, εξετάζονται τα νέα στοιχεία, η στροφή στην πράσινη μετάβαση, οι συνέπειες της πανδημίας που έχει μειώσει περεταίρω τις τιμές και σε συνεργασία με όλες τις εταιρείες θα ανακοινωθούν προθέσεις. Πάντως, ο προβληματισμός δεν αφορά μόνο την Ελλάδα, αλλά τη συνθήκη που διαμορφώνεται σε όλο τον κόσμο».

«Τα Ελληνικά Πετρέλαια επανατοποθετούνται στην αγορά και αλλάζουν την στρατηγική τους, που θα βασίζεται σε δυο πυλώνες, στα καύσιμα και στις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας. Αναφορικά με τα καύσιμα, ο όμιλος θα προχωρήσει στην βελτίωση και τον εκσυγχρονισμό τους μέσα από επενδύσεις και έργα, καθώς είναι μια αγορά που έχει ορίζοντα 20- 30 χρόνια. Θα δίδεται έμφαση στις καθαρές μορφές ενέργειας, τη μείωση των εκπομπών CO2, την ηλεκτροκίνηση,  την παραγωγή υδρογόνου αλλά και στα καθαρότερα υγρά καύσιμα.

Αξίζει να συμβιωθεί πως το 2020, λόγω της πανδημίας οι πωλήσεις των ΕΛΛ.ΠΕ στα αεροπορικά καύσιμα μειώθηκαν 80% και τα καύσιμα κίνησης σημείωσαν πτώση 30%», προστίθεται.

Χάνει δεκάδες εκατομμύρια η Ελλάδα

Επιπροσθέτως, το Ελληνικό Δημόσιο χάνει έσοδα δεκάδων εκατομμυρίων ευρώ από το πάγωμα των γεωτρήσεων για την αναζήτηση υδρογοναθράκων στο Ιόνιο, τον Πατραϊκό κόλπο, στην περιοχή των Ιωαννίνων, και σε άλλες περιοχές που έχουν ενταχθεί στο ερευνητικό πεδίο.

Οι δυνητικές ανακαλύψεις προσδιορίζουν ότι η χώρα μας μπορεί να κρύβει κάτω από το υπέδαφος της και τις θαλάσσιες περιοχές τουλάχιστον 500 εκατ. βαρελιών πετρελαίου ή 3 τρισεκατομμυρίων κυβικών ποδιών αερίου ανά κοίτασμα.

Οι παραχωρήσεις της Κρήτης

Ζωντανό, όμως, παραμένει το ερευνητικό πρόγραμμα των δύο θαλάσσιων παραχωρήσεων της Κρήτης: «Δυτικά Κρήτης» και «Νοτιοδυτικά Κρήτης», όπως ονομάζονται οι δύο θαλάσσιες περιοχές που έχουν αναλάβει να εξερευνήσουν οι εταιρίες της κοινοπραξίας «Total- ExxonMobil – ΕΛΠΕ»

Οι συγκεκριμένες περιοχές έχουν ενδιαφέρον, με τις γεωλογικές δομές τους να προσομοιάζουν με εκείνες του κοιτάσματος Ζορ στην Αίγυπτο. Του μεγαλύτερου στη Μεσόγειο.

Σύμφωνα με πληροφορίες, τον ερχόμενο Οκτώβριο δεν αποκλείεται η κοινοπραξία να ξεκινήσει σεισμικές έρευνες με σεισμογραφικό σκάφος ώστε να σκανάρει με ακρίβεια το υπέδαφος των δύο θαλάσσιων περιοχών.

(από εφημερίδα Νεολόγος των Πατρών)

Ακολουθήστε το dete.gr στο Google News

Ακολουθήστε μας στο Google News απο τον υπολογιστή αλλά και από την εφαρμογή Google News του κινητού σας.

Σχετικά Άρθρα

ροή ειδήσεων

trending

πρωτοσέλιδα