Στις 9 Ιουνίου 1935 οι Πατρινοί καλούνται στις κάλπες, αλλά οι περισσότεροι προτιμούν να εκδράμουν στη θάλασσα ή στο βουνό

12.06.2022 / 11:00
3100 (1)

ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΦΑΝΗΣ ΒΓΕΝΟΠΟΥΛΟΣ

Στις 9 Ιουνίου 1935 οι Πατρινοί, μόνο οι άνδρες, ψηφίζουν μαζί με την υπόλοιπη χώρα, με βάση το νόμο του 1934 και ένα πλειοψηφικό (με ευρεία περιφέρεια) εκλογικό σύστημα. Οι εκλογές προκηρύχθηκαν από την κυβέρνηση Τσαλδάρη – Κονδύλη, με τα βενιζελικά κόμματα να απέχουν. Είχε προηγηθεί το αποτυχημένο φιλοβενιζελικό στρατιωτικό κίνημα της 1ης Μαρτίου 1935 και η δικαστική δίωξη επιφανών βενιζελικών από τους αντιπάλους τους.Οι Τσαλδάρης – Κονδύλης αναδεικνύονται νικητές της εκλογικής αναμέτρησης, με ποσοστό 65,04%, και παίρνουν 287 έδρες. Η Ένωση Βασιλοφρόνων των Ιωάννη Μεταξά, Ιωάννη Ράλλη και Γεωργίου Στράτου έλαβε 14,80%, αλλά δεν κατάφερε να εκλέξει βουλευτή, λόγω του τότε ισχύοντος πλειοψηφικού συστήματος.

Έλλειψη ενδιαφέροντος

Την επομένη της… λειψής εκλογικής αναμέτρησης, την Δευτέρα 10 Ιουνίου 1935, ο «Νεολόγος» των Πατρών κυκλοφορεί με αναλυτικό ρεπορτάζ για τα όσα… λίγα συνέβησαν την προηγουμένη στην Πάτρα. «Καθ’ όλον τον νομόν Αχαΐας οι Λαϊκοί (σημ. Τσαλδάρης – Κονδύλης) επεκράτησαν δια καταπληκτικής πλειοψηφία», είναι ο κεντρικός τίτλος της εφημερίδας ενώ στους υπότιτλους μας πληροφορεί ότι: «Πως διεξήχθη η χθεσινή εκλογή εις την πόλιν μας – Η ψηφοφορία και η εν γένει εικών της κινήσεως – Έλλειψις ενδιαφέροντος – Η προσέλευσις εις τα εκλογικά τμήματα».

Η αποπνικτική λαύρα

Εκείνη η Κυριακή της 9ης Ιουνίου, όπου διεξήχθησαν οι εκλογές, ήταν μια ημέρα αφόρητης ζέστης, η οποία σε συνδυασμό με την αποχή των βενιζελικών ερήμωσαν την πόλη. Όπως γράφει ο συντάκτης της εποχής: «Δυο λέξεις βασίλεψαν χθες. Δηλαδή επανελήφθησαν κατά κόρον μεταξύ των συμπολιτών και των δύο φύλων: Η Ζέστη και η Αποχή. Και η δύο ενοχλητικές. Η πρώτη στο σύνολο των Πατρινών, που έβρασαν κυριολεκτικώς, όχι ενοχλητική, αλλά εκνευριστική, απελπιστική, που προκαλούσε ασφυξία. Μάτην προσπαθούσε ν’ αναπνεύση μέσα στην αποπνικτική λαύρα της ατμόφαιρας, ο υποχρεωμένος να κυκλφοφορήση στο δρόμο το μεσημέρι ιδίως. Η δεύτερη ενοχλητική στη μία από της δύο παρατάξεις. Ενώ στην άλλη ευχάριστη, γλυκειά σα ζάχαρι. Οι αισιόδοξοι την ανέβαζαν στο 40-45 τοις εκατό, μέσα στην πόλι, οι συντηρητικοί την περιώριζαν. Κατέβαιναν στα 25%».

Βουβές εκλογές

Ο «Νεολόγος» των Πατρών της εποχής, γράφει για τις εκλογές της 9ης Ιουνίου ότι: «Ασφαλώς η πόλις μας δεν είχε ιδή ησυχωτέραν εκλογήν. Καμμία ζωή, καμμία κίνησις δεν εφανερώνεν ότι η χθεσινή ημέρα ήτο ημέρα εκλογών. Ούτε οι γνωστές «ουρές» έξω από τα εκλογικά τμήματα, ούτε οι «πυκνές ομάδες πολιτών», ούτε τα περίφημα αυτοκίνητα, των οποίων την άνεσιν απολαμβάνουν κατά περίεργον σύμπτωσιν ο πολύ στενός κύκλος των παραγόντων και οι «μη εμπνέοντες εμπιστοσύνην»… ούτε τέλος ένα μικρό… επειοδιάκι».  Ο συντάκτης αποδίδει την έλλειψη ενδιαφέροντος στην απόφαση αποχής των βενιζελικών κομμάτων και διαπιστώνει ότι: «Το μόνον σημείον δια το οποίον εξηδηλώθη σχετικόν ενδιαφέρον ήτο το ποσοστόν εις το οποίον θ’ ανήρχετο η αποχή των εκλογέων. Όσοι εξήρχοντο εκ των εκλογικών τμημάτων ηρωτώντο διαρκώς υπό πολιτών:

– Πόσοι εψήφισαν ως την ώρα;

– Πόσοι είναι οι εγγεγραμμένοι;

– Είναι μεγάλη η αποχή;

Αι απαντήσεις αι οποία εδίδοντο, ως ήτο φυσικόν, άλλους μεν ικανοποίουν, άλλους δε απεγοήτευον. Πραγματικώς το ρεύμα της αποχής μέχρι της μεσημβρίας, τουλάχιστον ήταν σημαντικόν, κατά μίαν δε πρόχειρον επισκόπησιν εις τα εκλογικά τμήματα, το ποσοστόν των ψηφισάντων μέχρι της 12ης μεσημβρινής δεν υπερέβαινε τα 32-35%».

Γέμισαν τα καφενεία και οι κινηματογράφοι

Εκείνη την εποχή, οι χώροι εστίασης παρέμεναν κλειστοί την ημέρα των εκλογών, καθώς τα πολιτικά πάθη ήταν στα ύψη και οι αντεγκλήσεις μεταξύ των θαμώνων διαφορετικών παρατάξεων, θέαμα συνηθισμένο. Ωστόσο, οι εκλογές της 9ης Ιουνίου του 1935, ήταν τόσο αδιάφορες, ώστε να επιτραπείτο άνοιγμα των καφενείων και των ζαχαροπλαστείων, όπου σύχναζαν οι Πατρινοί. Ο συντάκτης του «Νεολόγου» των Πατρών παρατηρεί ότι: «Πάντως η γενική εικών της οποία παρουσίασε χθες η εκλογική κίνησις ήτο χαρακτηριστικώς άτονος, ωσάν να επρόκειτο περί εκλογής τριτεούσης σημασίας, το αποτέλεσμα της οποίας δεν ηδύνατο να επιφέρη αλλοίωσιν της καταστάσεως. Εις την έλλειψιν κάθε εκλογικού ενδιαφέροντος συνετέλεσε και το επιτραπέν άνοιγμα των κέντρων, καφφενείων, ζαχαροπλαστείων κτλ, εις τρόπον ώστε τίποτα να μην δεικνύη ότι η χθεσινή ημέρα, δεν ήτο μια συνήθης Κυριακή, αλλά ημέρα ασκήσεως υπό του λαού του περίφημου «κυριαρχιακού του δικαιώματος»….»

Εκείνη την Κυριακή δεν γέμισαν μόνο οι τα καφενεία και τα ζαχαροπλαστεία, αλλά και οι κινηματογράφοι. Μάλιστα, η Αστυνομία χρειάστηκε να επέμβει, ώστε να αφήσει έξω από την αίθουσα του «Ζενίθ» τους Πατρινούς που είχαν συρρεύσει! Όπως διαβάζουμε στο φύλλο του «Νεολόγου» των Πατρών την Τρίτη 11 Ιουνίου 1935, η διεύθυνση του «Ζενίθ» έκανε γνωστό με ανακοίνωσή της ότι: «Τα εκδοθέντα χθες εισιτήρια και μη χρησιμοποιηθέντα ένεκα συνωστισμού και της απαγορεύσεως της αστυνομίας δια να εισέλθουν άλλοι στο «Ζενίθ», ισχύουν και σήμερον και αύριον προβληθησομένης της ίδιας ταινίας των Αθλίων του Βίκτωρος Ουγκώ».

Οι… άτυχοι

Βέβαια, κάποιοι Πατρινοί έπρεπε να συμμετάσχουν στην εκλογική διαδικασία, παρά την αφόρητη ζέστη και αυτοί, δεν ήταν άλλοι από τους δημοσίους υπαλλήλους και τους αστυνομικούς – στρατιωτικούς, οι οποίοι δεν μπορούν να κάνουν και αλλιώς. «Ο λόγος περί υπαλλήλων δημοσίων. Να εξηγούμεθα. Αυτοί οι καϋμένοι ψήφισαν όλοι. Δαμόκλειος γαρ η επικραμεμαμένη σπάθη υπεράνω των κεφαλών των. Με το μειδίαμα λοιπόν στα χείλη προσέρχεται ο εξαρτώμενος από τον δήμιον – την εκκαθάρισιν – και… ψηφίζει. Τώρα τι ψηφίζει, ο Θεός και η ψυχή του το ξέρουν». Όσο για τους στρατιωτικούς και αστυνομικούς, προσέρχονται στα εκλογικά τμήματα για να επιτηρούν τη διαδικασία, «αλλά και αυτοί απηυδισμένοι από την αραιάν προσέλευσιν των ψηφοφόρων, απηλλαγμένοι του καθήκοντος της επιβλέψεως των γνώριμων άλλοτε και αγνώστων χθες «ουρών» και τέλος ξεθεωμένοι από την αφάνταστο ζέστη είχον… παραδώση τα όπλα και τα κλοπς αφίνοντες ελευθέραν την είσοδον  εις πάντας και αναπαυόμενοι εναλλάξ», όπως σημειώνει ο συντάκτης του «Νεολόγου» των Πατρών.

*Δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα “Νεολόγος” των Πατρών

Ακολουθήστε το dete.gr στο Google News

Ακολουθήστε μας στο Google News απο τον υπολογιστή αλλά και από την εφαρμογή Google News του κινητού σας.

Σχετικά Άρθρα

ροή ειδήσεων

trending

πρωτοσέλιδα