Η ιστορία μιας αλάνας

21.01.2023 / 21:00
All-focus

ΜΕ ΤΗΝ  ΥΠΟΓΡΑΦΗ  ΤΟΥ ΘΑΝΑΣΗ ΚΟΥΣΤΑ

Πρόσφατα σε ένα δημοσίευμα διάβασα για τα έργα του Πικιώνη στην περιοχή της ακρόπολης και σε συνέχεια των όσων έγραψα για τα Γλυπτά του Παρθενώνα, γύρισα τις μνήμες μου, στα μέσα της δεκαετίας του 1960, όταν είχαμε το parking του restaurant  Dionysos Zonar’s – που ήταν αλάνα – για γήπεδο ποδοσφαίρου. Ήταν στην γωνία Ροβέρτου Γκάλι και Γαριβάλδη, ακριβώς απέναντι από το Ηρώδειο.  Πάνω από το οικόπεδο στην πλαγιά ήταν μια σπηλιά που έμενε μια γυναίκα, η Ερμιόνη η οποία ζούσε σε ημιαγρία κατάσταση και με διαταραγμένο τον ψυχικό της κόσμο, καθώς φανταζόταν συνεχώς ότι την κυνηγούν δαίμονες.

Η σπηλιά της Ερμιόνης

Η σπηλιά της ήταν ακριβώς στην θέση που έγινε το εστιατόριο και την περίοδο αυτή ξεκινούσαν οι οικοδομικές εργασίες. Όταν άρχισαν οι εκσκαφές, εξαφανίστηκε η Ερμιόνη και μάθαμε, πως μετά από μια μικρή παραμονή της σε μια άλλη σπηλιά στην άλλη πλευρά του Φιλοπάππου, με φροντίδα των γειτόνων την πήγανε  στο «Δρομοκαϊτιο» για νοσηλεία και περίθαλψη. 

Ο Δημήτρης Πικιώνης

Στον χώρο αυτό μάθαμε για τον Δημήτρη Πικιώνη, τον σπουδαίο αρχιτέκτονα και ακαδημαϊκό.  Ο Πικιώνης είχε αναλάβει, κατ’ εντολή του Καραμανλή, να διαμορφώσει τον αρχαιολογικό χώρο γύρω από την Ακρόπολη και το λόφο Φιλοπάππου, ένα σπουδαίο έργο που ίσως είναι και το σημαντικότερό του. Το λιθόστρωτο που οδηγεί στον Άγιο Δημήτριο τον Λουμπαρδιάρη στον λόφο του Φιλοπάππου, η εκκλησία, το αναπαυτήριο, όπως και ο περίπατος που περικλείει την Ακρόπολη, είναι το έργο που είχε ήδη  ολοκληρωθεί αλλά ακόμη γίνονταν εργασίες συμπληρωματικές και εναπόθεταν τα υλικά στην αλάνα που είχαμε για γήπεδο.Ο ίδιος ο Πικιώνης σάρωνε όλο το κέντρο και επέλεγε παραπεταμένα θραύσματα από τα νεοκλασικά που κατεδαφίζονταν λόγω αντιπαροχής, για να οριοθετήσει τα μονοπάτια του λόφου. Κατάφερε να «παντρέψει» ανθέμια και φουρούσια από γκρεμισμένα αρχοντικά, κεραμίδια από τυπικά αθηναϊκά διώροφα και αρχαϊκά αγγεία, δημιουργώντας ένα «κέντημα» πάνω στο έδαφος. Ήταν ο πρώτος που τόλμησε να φυτέψει ελιές, κυπαρίσσια, μυρτιές και δάφνες Απόλλωνα στην έκταση των 80 στρεμμάτων που περιβάλλει το εκκλησάκι.

Ο πρώτος μαθητής του Παρθένη

Κατά μία σύμπτωση ήταν ο πρώτος μαθητής του Κωνσταντίνου Παρθένη, του οποίου το σπίτι ήταν ακριβώς απέναντι από την αλάνα μας. Ήταν ένα διώροφο σπίτι και η μοναδική μας λύση, ως το πλησιέστερο,  για να ξεδιψάμε μετά το παιχνίδι.  Δεν γνωρίζαμε βέβαια πως χτυπούσαμε την πόρτα, του Αλεξανδρινού κυριότερου αναμορφωτή της νεοελληνικής ζωγραφικής. Ο Παρθένης είχε αποσυρθεί πολλά χρόνια πριν στο σπίτι αυτό και είχε ένα μεγάλο παράθυρο στον πάνω όροφο που έβλεπε προς την Ακρόπολη. Μας καλοδεχόταν η κόρη  του και μας προσέφερε νερό, επιμένοντας για κέρασμα, παρά το ότι εκείνη την περίοδο είχαν προβλήματα.

Λόγω των έργων της ανάπλασης της περιοχής, είχε αποφασισθεί να κατεδαφισθεί το σπίτι που είχε σχεδιάσει ο ίδιος και είχε γνωρίσει μεγάλες δόξες. Το σχέδιο κατεδάφισης ματαιώθηκε όταν ο ζωγράφος απείλησε να αυτοπυρποληθεί μαζί με τα έργα του. Εμείς το γνωρίζαμε και μας στενοχωρούσε καθώς είχαμε συμπαθήσει τον μεγάλο ζωγράφο, χωρίς να τον γνωρίζουμε. Το σπίτι τελικά δεν γλύτωσε την κατεδάφιση, που έγινε μετά τον θάνατό του το 1967 κι εμείς το παρακολουθούσαμε από την αλάνα μας, που μας έδιωχνε κι αυτή καθώς είχε διαμορφωθεί με πλάκες μεγάλες και δεν έκανε για ποδόσφαιρο λόγω συχνών στραμπουληγμάτων. Σήμερα οι πίνακες του Παρθένη δημοπρατούνται στον οίκο Sotheby’s στο Λονδίνο με προσφερόμενες τιμές 500.000 έως 600.000 Στερλίνες.Η  κατεδάφιση του σπιτιού, αποτυπώθηκε σε πίνακα από τον σπουδαίο ζωγράφο Σπύρο Βασιλείου που έμενε στην οδό Γουέμπστερ 5 και συχνά έκανε την βόλτα του από την αλάνα μας..          

Ο Σπύρος Βασιλείου,  με το καβαλέτο του και την παλέτα του ερχόταν στην αλάνα και μας έκανε παρέα ζωγραφίζοντας. Με την βοήθεια του Σπύρου Βασιλείου, ως σκηνογράφου δημιουργήθηκε το 1965,  το θέατρο της Δόρας Στράτου, στο Φιλοπάππου που έγινε χώρος μεγάλης προσέλευσης των τουριστών που συνέρρεαν με τα πούλμαν για να απολαύσουν τους παραδοσιακούς χορούς. Εμείς συνεχίζαμε στην αλάνα μπροστά στο Ηρώδειο, αν και πολλές φορές ήταν πιασμένη από τα τουριστικά πούλμαν  που στάθμευαν εκεί καθώς με τα πόδια οι τουρίστες μαζί με τους πρωτοεμφανιζόμενους «τσιτσερόνε»,  ανηφόριζαν ομαδικά προς τον Λουμπαρδιάρη με κατεύθυνση το θέατρο της Δόρας Στράτου, που είχε θέα προς την Ακρόπολη.

Με θέα τον ιερό βράχο  

Μπαίνοντας η άνοιξη, άρχιζε και το πρόγραμμα «ήχος και φως» που συγκέντρωνε θεατές στον λόφο της Πνύκας με θέα τον βράχο της Ακρόπολης. Εμείς μικρά παιδιά, βρισκόμασταν ανάμεσα σε όλα αυτά, νοιώθαμε ότι κάτι σημαντικό γίνεται δίπλα μας, είμαστε ανάμεσα σε σπουδαίους καλλιτέχνες και όταν τελειώναμε την μπάλα, θαυμάζαμε τον ιερό βράχο και τον Παρθενώνα που άλλαζε χρώματα. Και μετά πηγαίναμε για ξεκούραση στα σκαλιά του θεάτρου του Ηρώδου του Αττικού καθώς άρχιζαν οι πρόβες για τις παραστάσεις του καλοκαιρινού Φεστιβάλ Αθηνών που είχε ξεκινήσει από το 1955 και είχε σαν έδρα το Ηρώδειο.  Σε εκείνα τα σκαλιά ακούγαμε διάφορες ιστορίες και γνωρίζαμε σπουδαίους καλλιτέχνες.                                                                                 

Ακόμη γράφανε οι εφημερίδες, για το σκάνδαλο που είχε προκληθεί  στο Ηρώδειο το καλοκαίρι του 1959 με την παράσταση «Όρνιθες» του Αριστοφάνη Ήταν η πρώτη εμφάνιση του Θεάτρου Τέχνης στο Ηρώδειο με βασικούς συντελεστές τους Κουν, Τσαρούχη, Χατζιδάκι και Ραλλού Μάνου, το Σάββατο 29 Αυγούστου του 1959 που αναστάτωσαν τη ζωή της Αθήνας. Η εμφάνιση του ιερέα με καλυμμαύχι σε μια σκηνή θυσίας ήταν η σκηνή που πυροδότησε την αγανάκτηση μερίδας του κοινού, αλλά και ο χορός των πουλιών, που απαντούσε στην ευχή του ιερέα με τη φράση  «υπέρ πάντων και πασών». Ο τότε Υπουργός Προεδρίας Κωνσταντίνος Τσάτσος αποφάσισε την μη επανάληψη της παράστασης.

Πολλές εικόνες μαζεμένες, που ζήσαμε πιτσιρικάδες και ιστορικές στιγμές με εμπειρίες μοναδικές.

*Δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα Νεολόγος

Ακολουθήστε το dete.gr στο Google News

Ακολουθήστε μας στο Google News απο τον υπολογιστή αλλά και από την εφαρμογή Google News του κινητού σας.

Σχετικά Άρθρα

ροή ειδήσεων

trending

πρωτοσέλιδα