Από πού πάνε για το Κέντρο;

02.07.2022 / 21:30
37107283

Η σημερινή συγκυρία δημιουργεί πρωτοφανείς και αδυσώπητες ανάγκες για το χώρο του κοινωνικού Κέντρου.

ΜΕ ΤΗΝ ΥΠΟΓΡΑΦΗ ΤΟΥ ΚΩΣΤΑ ΣΠΑΡΤΙΝΟΥ

Εδώ και αρκετά χρόνια, έρχεται κατά καιρούς στο επίκεντρο της πολιτικής συζήτησης το «Κέντρο». Ιδιαίτερα όταν πλησιάζουν εκλογές, πολλοί μας υπενθυμίζουν ότι αυτές κερδίζονται στο Κέντρο, άλλοι διορθώνουν ισχυριζόμενοι ότι κερδίζονται από το Κέντρο. Τελικά το Κέντρο εμφανίζεται ως πολύφερνη νύφη που θα κάνει ευτυχισμένο το γαμπρό που θα την κατακτήσει.

Πώς ορίζεται όμως το Κέντρο;

Εσκεμμένα ή όχι, μιλώντας πολλοί για το «Κέντρο» (που αναφέρεται συχνά και ως «μεσαίος χώρος») συγχέουν κατά τη γνώμη μου δύο διαφορετικά πράγματα. Η μία εκδοχή του το προσδιορίζει με βάση κοινωνικά – οικονομικά – εισοδηματικά κριτήρια. Εννοεί δηλαδή εκείνα τα κοινωνικά στρώματα, όχι ενιαία και κάποτε με αντικρουόμενα συμφέροντα, που βρίσκονται σε ενδιάμεσες εισοδηματικές κλίμακες, μικρομεσαίοι, μισθωτοί, ελεύθεροι επαγγελματίες, αγρότες, κ.ά. Αυτό το «Κέντρο» δεν ταυτίζεται με τη δεύτερη εκδοχή, το πολιτικό Κέντρο, που νοείται ως ο ενδιάμεσος πολιτικός χώρος ανάμεσα στη Δεξιά και την Αριστερά, παρ’ όλο που ιστορικά υπήρξαν και υπάρχουν μεγαλύτερες ή μικρότερες επικαλύψεις μεταξύ τους. Καλόν είναι λοιπόν να διευκρινίζουμε κάθε φορά για τί πράγμα μιλάμε.

Η σημερινή συγκυρία της δεύτερης οικονομικής κρίσης, που προέκυψε σε συνέχεια της κρίσης της μνημονιακής εποχής, δημιουργεί πρωτοφανείς και αδυσώπητες ανάγκες για το χώρο του κοινωνικού Κέντρου, όπως βέβαια και για τη μεγάλη πλειοψηφία της κοινωνίας. Ανάγκες που ίσως μόλις τώρα, με την έξαρση της ακρίβειας με πρωτοφανή ένταση και απροσδιόριστη διάρκεια, συνειδητοποιούνται με δραματικό τρόπο και στην πληρότητά τους. Οι διαδοχικές οικονομικές κρίσεις έχουν συμπιέσει το μεσαίο χώρο προς τα κάτω, έχουν οδηγήσει μέρος του στην φτωχοποίηση ή τουλάχιστον έχουν υποβαθμίσει ριζικά το μοντέλο και την ποιότητα της ζωής των περισσότερων. Και τον έχουν κάνει πολύ πιο συνεκτικό από άποψη συμφερόντων.

Οι πολιτικές δυνάμεις

Ένα από τα ερωτήματα που βάζει η σημερινή πραγματικότητα είναι και το ποιες πολιτικές δυνάμεις μπορούν να εκφράσουν καλύτερα τα συμφέροντα αυτών των κοινωνικών στρωμάτων και να ικανοποιήσουν τις σημερινές, εκρηκτικές ανάγκες τους;

Χαρακτηριστικό παράδειγμα από την επικαιρότητα των ημερών, η Γαλλία. Στις προηγούμενες προεδρικές και βουλευτικές εκλογές, η στροφή του Μακρόν προς το πολιτικό και το κοινωνικό Κέντρο, τον είχε καταστήσει κυρίαρχο του πολιτικού παιχνιδιού. Γρήγορα όμως αποδείχθηκε ότι οι πολιτικές που εφάρμοσε είχαν στο στόχαστρό τους ακριβώς τα μεσαία στρώματα που τον είχαν στηρίξει. Το αποτέλεσμα φάνηκε στις πρόσφατες εκλογές: οι πολιτικές αυτές ενίσχυσαν την ακροδεξιά, στοιχεία του ιδεολογικού λόγου της οποίας είχε ενσωματώσει. Ταυτόχρονα όμως ανάδειξαν και μιαν άλλη, ελπιδοφόρα εκδοχή – την ενωμένη Αριστερά.

Στην Ελλάδα βέβαια ζούμε το φαινόμενο της κυβέρνησης Μητσοτάκη. Προεκλογικά είχε ενδυθεί το μανδύα της κεντροδεξιάς παράταξης και διατράνωνε τη στήριξη του μεσαίου χώρου. Σήμερα έχει πλέον αποδείξει περίτρανα ότι ακριβώς αυτά τα στρώματα και οι ανάγκες τους, δεν την αφορούν. Είναι πλέον ολοφάνερο ότι ενδιαφέρεται να εξυπηρετήσει μόνον μεγάλα συμφέροντα, τα παραδοσιακά στηρίγματα της Δεξιάς.

Είναι ιστορικά επιβεβαιωμένο ότι τα μεσαία στρώματα απολαμβάνουν ένα λίγο ως πολύ ικανοποιητικό επίπεδο ζωής σε περιόδους ευημερίας, όταν κάτι περισσεύει από το τραπέζι των ισχυρών. Όταν έρχονται χαλεποί καιροί, για τις κυρίαρχες τάξεις δεν υπάρχει κανένα δίλημμα: αυτά θα πληρώσουν το μάρμαρο.

Το στοίχημα για την Αριστερά

Οι ανάγκες τους μόνο από αριστερές πολιτικές μπορούν να αντιμετωπιστούν. Όχι από πολιτικές δυνάμεις που θα φέρουν αυτάρεσκα και αυτιστικά την ταμπέλα της Αριστεράς, αλλά από εκείνες που θα έχουν το ιδεολογικό και πολιτικό οπλοστάσιο και την κοινωνική οπτική που μπορούν να απαντήσουν σε αυτές τις ανάγκες. Εκεί βρίσκεται σήμερα το πεδίο και το στοίχημα για να ανακτήσει η Αριστερά την ηγεμονία των ιδεών της. Στη βάση της σημερινής σκληρής υλικής πραγματικότητας και όχι με προκατασκευασμένα ιδεολογήματα ή επικοινωνιακές επινοήσεις. Οι συνθήκες ευνοούν ώστε να εμπεδωθεί η Αριστερά στην κοινωνία των πολλών. Χωρίς να εκφωνεί με αμηχανία παρωχημένα συνθήματα, ούτε να εξαντλείται σε περίπλοκους ελιγμούς για την καταγοήτευση του πολιτικού Κέντρου, που δεν μπορεί να επινοήσει «κεντρώες» λύσεις, όταν οι κοινωνικές ανάγκες είναι αντικειμενικά πολωμένες.

Οι πολιτικές στην Υγεία, την Παιδεία, το δικαίωμα στην εργασία και οι όροι κάτω από τους οποίους ασκείται, η αύξηση του εισοδήματος, η αναδιάρθρωση του φορολογικού συστήματος, το δικαίωμα στην κατοικία, η ελάφρυνση από τα χρέη, η προστασία του περιβάλλοντος, των δημόσιων αγαθών και του δημόσιου χώρου, η ανάκτηση κρίσιμων τομέων της δημόσιας περιουσίας που έχει ξεπουληθεί σε ιδιώτες, η ανάπτυξη ενός βιώσιμου παραγωγικού μοντέλου που θα στηρίζει τη μικρομεσαία επιχείρηση και τον εκσυγχρονισμό της, η στήριξη του πολιτισμού και των ανθρώπων του, μαζί με την κατοχύρωση των δημοκρατικών και ανθρώπινων δικαιωμάτων, μόνο από την Αριστερά μπορούν να πραγματοποιηθούν.

Σήμερα ο δρόμος για να κερδηθεί το Κέντρο δεν περνάει από τον Μακρόν αλλά – δεν είναι καθόλου περίεργο – από τον Μελανσόν.

Ακολουθήστε το dete.gr στο Google News

Ακολουθήστε μας στο Google News απο τον υπολογιστή αλλά και από την εφαρμογή Google News του κινητού σας.

Σχετικά Άρθρα

ροή ειδήσεων

trending

πρωτοσέλιδα