«Ανατομία» στη γραμμή του Προαστιακού Πάτρα-Κάτω Αχαΐα- Τα λάθη, οι παραλείψεις και οι αστοχίες- ΦΩΤΟ

Τα μυστικά των τρένων τα γνωρίζουν καλύτερα από όλους οι φίλοι τους. Αυτοί που βλέπουν στις ράγες μια ιστορία, αλλά και ένα «δρομολόγιο» για την ανάπτυξη των τόπων. Στην Πάτρα, όταν μιλάμε για τρένο, μιλάμε, προς στιγμήν, για τον προαστιακό. Για το αγαπημένο μέσο που απέδειξε στην πράξη ότι το τρένο είναι εδώ και καθόλου τυχαία δεν κερδίζει το παιχνίδι των μεταφορών στην Ευρώπη και τον κόσμο.
Διερευνώντας την υπόθεση τρένα λοιπόν και συγκεκριμένα την πολυσυζητημένη επέκταση του Προαστιακού μέχρι την Κάτω Αχαΐα, ένα έργο σαφώς αναπτυξιακό και πολλά υποσχόμενο, απευθύνθηκε στο Διαχειριστή της Ομάδας «Φίλοι Προαστιακού Σιδηροδρόμου Πατρών» Βασίλη Γκλαβά, Μηχανικό Τ.Ε. Η/Υ, ο οποίος μας κάνει μια «ανατομία» του έργου που οδεύει προς τη Δυτική Αχαΐα. Τα συμπεράσματα που εξάγονται οδηγούν σε προβληματισμό σχετικά με την προχειρότητα σε κάποια σημεία του έργου, που σε επιμέρους ζητήματα εγείρει ακόμη και ενστάσεις περί επικινδυνότητας.

Δεν έγινε αναβάθμιση της γραμμής
«Εν αρχή να πούμε ότι δεν έγινε κάποια αναβάθμιση ή εξυγίανση της γραμμής» λέει ο κ. Γκλαβάς. «Δεν είδα πουθενά αντικατάσταση σιδηροτροχιών. Έγινε μια συντήρηση την οποία θα έπρεπε ήδη ο ΟΣΕ να την είχε κάνει, αλλά ελλείψει χρημάτων δεν είχε γίνει. Η συντήρηση για παράδειγμα ήταν η αντικατάσταση ορισμένων στρωτήρων. Άλλαξαν τις τάβλες δηλαδή που είναι μέσα στις γραμμές εκεί που είναι οι πέτρες. Μάλιστα θα έπρεπε κατά τη γνώμη μου να αντικατασταθούν πολύ πιο πολλές από αυτές που λέει η προκήρυξη. Σε μια αυτοψία που είχα κάνει πριν από την έναρξη των έργων, αυτό που είδα ήταν ότι το 1/3 των στρωτήρων ήταν σάπιοι. Με δεδομένο το ότι στο κομμάτι του Προαστιακού που ήδη λειτουργεί και όπου είχε γίνει η ίδια ελαφριά συντήρηση, η γραμμή μετά από 7-8 μήνες παρουσίασε πρόβλημα, θέτουμε τον προβληματισμό. Ο επιβάτης δεν θα νιώθει την ποιότητα κύλισης που θα έπρεπε να έχει, όπως γίνεται π.χ. στις καινούργιες γραμμές. Αν λάβουμε υπόψιν μάλιστα ότι για να φτάσει το τρένο στην Αχαγιά χρειάζεται να αναπτύσσει πλήρη ταχύτητα, εγώ θεωρώ ότι σε 7- 8 μήνες θα έχουμε πρόβλημα με αποτέλεσμα να έχουμε ελάττωση της ταχύτητας και μεγάλες καθυστερήσεις».

Οι ντιζελομηχανές
«Οι ντιζελομηχανές που βλέπουμε δεν είναι ντιζελομηχανές ελιγμών. Είναι πορείας και έχουν οργώσει όλη την Πελοπόννησο εδώ και 50 με 60 χρόνια. Πρέπει να ήρθανε κάποια στιγμή επί χούντας. Αν συντηρούνται καλά, κάνουνε τη δουλειά τους. Καινούργια ντιζελομηχανή υπάρχει στην Καλαμάτα αλλά το δίκτυο έχει γίνει χίλια κομμάτια και αντί να φέρουν αυτή από εκεί ήταν πιο οικονομικό να έρθει οδικώς από την Αθήνα. Υπήρχε και άλλη μια στο μηχανοστάσιο της Πάτρας. Αυτές οι δύο ντιζελομηχανές πήγανε στην αρχή και στην ουρά του συρμού. Ενδιάμεσα μπαίνουνε βαγόνια που έχουν τα σκύρα, τις πέτρες δηλαδή και περνάνε από τη γραμμή και κάνουν την σκυρόστρωση».

(τα ξεχασμένα φυλάκια)

Η σκυρόστρωση
Η σκυρόστρωση έχει τελειώσει πλέον σε όλο το μήκος της γραμμής. Υπάρχουν τμήματα της γραμμής όπου δεν έγινε εξυγίανση (π.χ. περιοχή Ταραντέλας) με αποτέλεσμα όταν βρέχει να υπάρχουν πλημμυρικά φαινόμενα. Πως θα περνάει το τρένο;
Οι ισόπεδες διαβάσεις
Οι κύριες ισόπεδες διαβάσεις έχουν ασφαλτοστρωθεί από Πάτρα έως Κάτω Αχαΐα ωστόσο δεν ξηλώθηκαν για να γίνει αντικατάσταση της επιδομής (στρωτήρες και σιδηροτροχιές) και να περαστούν από καουτσούκ ή ειδικές πλάκες όπως προέβλεπε η προκήρυξη. Έγινε απλά ασφαλτόστρωση. «Η ερώτηση παραμένει. Εφόσον έγινε με αυτό τον τρόπο, δηλαδή με πολύ μικρό κόστος, γιατί δεν ασφαλτοστρώθηκαν και οι υπόλοιπες;»

Η γέφυρα του Πείρου


Το πιο δύσκολο τεχνικό κομμάτι της εργολαβίας είναι η ενίσχυση και η ανύψωση της γέφυρας του Πείρου ώστε τα τραίνα να διέρχονται με τη μέγιστη ταχύτητα . «Η γέφυρα δεν έχει πρόβλημα στατικότητας, αλλά εκεί ανέκαθεν τα τρένα περνάγανε με 5 χιλιόμετρα βραδυπορεία. Με δεδομένο ότι ο συρμός πρέπει να αναπτύξει μέγιστη ταχύτητα αν υπάρχουν πολλά σημεία με βραδυπορεία πώς θα φτάσει στην ώρα του στην Κάτω Αχαΐα, δηλαδή σε λιγότερο από μισή ώρα;
Πρέπει να γίνει σοβαρή κάποια επέμβαση και εκεί. Όταν ένας συρμός έχει μέγιστη ταχύτητα και για τον άλφα ή βήτα λόγο πρέπει να επιβραδύνει καταλαβαίνετε ότι γονατίζει το δρομολόγιο».

Οι επικίνδυνες αποβάθρες

Στις στάσεις έχει ξεκινήσει η τοποθέτηση στεγάστρων και κάγκελων από την πλευρά της πλατφόρμας που δεν βλέπει στη σιδηροδρομική γραμμή
«Σε κάποιες στάσεις είναι σαφές ότι δεν μπορεί να μπει ένα απαπηρικό αμαξίδιο, όπως π.χ. στα Ζαρουχλέικα και στα Καμίνια. Στα Βραχνέικα, στην Κάτω Αχαΐα και στον Άγιο Ανδρέα, η πλατφόρμα επειδή είναι ανάμεσα στις γραμμές, έπρεπε να έχει πολύ μεγαλύτερο πλάτος. Ένα αμαξίδιο ίσα που χωράει πάνω.
Θεωρώ ότι οι στάσεις τουλάχιστον των Βραχνεϊκων και της Κάτω Αχαΐας, είναι επικίνδυνες.
Δεν θα πρέπει να χρησιμοποιηθούν από κανέναν πολίτη αν δεν γίνει διαπλάτυνση. Είναι μόλις 1.50 μέτρο, πάρα πολύ στενές. Εκεί μάλιστα αν δεν προσέξουν θα γίνει ατύχημα κάποιος θα πέσει από την αποβάθρα. Όταν ο συρμός έρχεται έχει φόρα δημιουργείται ωστικό κύμα. Η απόσταση από την αποβάθρα είναι πολύ μικρή και δεν έχει χώρο να κάνει πίσω ο επιβάτης. Λογικά, έτσι όπως είναι κατασκευασμένη η αποβάθρα θα πρέπει να περιμένουν οι επιβάτες να σταματήσει πρώτα ο συρμός και μετά να ανέβουν στην πλατφόρμα. Βάσει των προδιαγραφών, μια στάση ανάμεσα σε δύο γραμμές, πρέπει να έχει πλατφόρμα τουλάχιστον 3,5 μέτρων για να έχει και δεξιά και αριστερά χώρο ο επιβάτης» λέει ο κ. Γκλαβάς.

(Η στάση στον Άγιο Ανδρέα)

Χωρίς στέγαστρα
«Για τα Βραχνέικα και την Κάτω Αχαΐα στην προκήρυξη δεν προβλέπονται στέγαστρα επειδή είναι στενές οι αποβάθρες. Που ακούστηκε αυτό; Η δικαιολογία μάλιστα είναι ότι υπάρχει εκεί σταθμός. Δηλαδή τι θα γίνεται άμα βρέχει; Θα είναι οι επιβάτες στο σταθμό και θα περιμένουν και όταν έρχεται το τρένο θα περνάνε βρέχοντας τις γραμμές για να πάνε στην πλατφόρμα που δεν θα έχει στέγαστρο; Δεν είναι σοβαρά πράγματα αυτά. Πέραν των άλλων τα στέγαστρα είναι και πολύ μικρά, δεν καλύπτουν όλη τη στάση και τοποθετούνται διακεκομμένα, έτσι ώστε να μην καλύπτονται όλοι οι επιβάτες ενιαία».

Η «καταστροφή» της γραμμολογίας
Από τον Άγιο Ανδρέα μέχρι την Κάτω Αχαΐα, το μόνο σημείο που μπορούν να διασταυρωθούν οι συρμοί είναι στα Βραχνέικα. «Με αυτό που κάνανε τώρα δεν μπορεί να περάσει ο συρμός από τη δεύτερη γραμμή. Αν ξεμείνει κανένα τρένο, δεν θα έχει πρόσβαση ο άλλος συρμός για να μπορέσουν να διασταυρωθούν να διαχειριστούν την όλη κατάσταση. Ουσιαστικά καταστρέφεται η γραμμολογία ενός σταθμού. Αν πει αύριο π.χ. η ΤΡΑΙΝΟΣΕ έχω τρένα έχω προσωπικό θέλω να πυκνώσω τα δρομολόγια, δεν θα μπορεί να το κάνει. Στα Βραχνέικα η μια γραμμή είναι καταπατημένη από άσφαλτο και έχει πρόσβαση στο σταθμό. Θα μπορούσαν να κάνουν εκεί την πλατφόρμα, δίπλα στην οποία είναι και το πάρκινγκ και οι πολίτες θα είχαν και στέγαστρο, αλλά και αίθουσα με κλιματισμό καθώς το κτίριο είναι ανακαινισμένο.
Με την κατασκευή της πλατφόρμας στο σημείο που την έβαλαν, βγήκε εκτός και η δεύτερη τροχιά γιατί ήρθαν κοντά και δεν χωράει να περάσει τρένο από εκεί.
Και στην Κάτω Αχαΐα συνέβη το ίδιο. Ξηλώσανε τη γραμμή για να φτιάξουν ένα έκτρωμα αποβάθρα όπως τα Βραχνέικα ενώ θα μπορούσε να τερματίζει σε αυτή ο συρμός του προαστιακού».

Η υψομετρική διαφορά στην Κάτω Αχαΐα
«Ο σταθμός στην Κάτω Αχαΐα, πέρα του ότι είναι μακριά από την πόλη, βρίσκεται και σε υψομετρική διαφορά. Ιδίως όταν θα βρέχει ή θα έχει κακές καιρικές συνθήκες θα είναι πολύ δύσκολο να μετακινείται κανείς, πέρα του ότι θα υπάρχει πολύ μεγάλη δυσκολία για όσους μετακινούνται με ποδήλατα».

Καθίσματα από τσιμέντο!
«Τα καθίσματα στις στάσεις είναι από τσιμέντο και δεν έχουνε πλάτες. Δεν είναι σοβαρά πράγματα αυτά. Είναι κονδύλια της ευρωπαικής ένωσης, πρέπει να είμαστε σοβαροί στον τρόπο που τα διαχειριζόμαστε».

(Οι παλιοί σταθμοί)

Αποκατάσταση παλιών κτιρίων
«Δεν έχει γίνει καμία εργασία για την επισκευή και συντήρηση των κτιρίων και του περιβάλλοντος χώρου σε Κ. Αχαΐα, Καμίνια, Μιντιλόγλι, και Άγιο Ανδρέα ενώ τα κτίρια σε Βραχνέικα και Τσουκαλέικα είναι σε πολύ καλή κατάσταση λόγω του ότι χρησιμοποιούνταν από τους πρώην καποδιστριακούς Δήμους. Το κτίριο στα Ζαρουχλέικα έχει δοθεί για χρήση σε ιδιώτη και είναι σε εξέλιξη η αποκατάστασή του. Στην προκήρυξη δεν συμπεριλήφθη το κτίριο της παλιάς στάσης στο Μονοδένδρι το οποίο είναι ετοιμόρροπο».

Τριάντα διαβάσεις
«Έχουμε 30 διαβάσεις στις 28 από τις οποίες θα τοποθετηθούν μπάρες. Είναι και δύο παλιές που θα συντηρηθούν. Θα μπορούσαμε να έχουμε μειώσει το κόστος κλείνοντας τις παράνομες διαβάσεις σε Βραχνέικα, Μονοδένδρι και Πάτρα . Θα είχαμε επίσης μείωση κόστους αν δεν είχαν βανδαλιστεί τα σχετικά καινούργια συστήματα που είχαν τοποθετηθεί από τον ΟΣΕ. Πριν την οριστική διακοπή των δρομολογίων το 2011 στο τμήμα Άγιος Ανδρέας κ. Αχαΐα ήταν λειτουργικές 22 μπάρες από τις οποίες οι 10 ήταν καινούριες. Δυστυχώς μετά τη διακοπή των δρομολογίων και την μετάταξη άρον άρον υπαλλήλων του ΟΣΕ το υπουργείο δεν άφησε στον ΟΣΕ κανένα περιθώριο να διαφυλάξει την περιουσία του με αποτέλεσμα οι περισσότερες μπάρες σε όλη την Πελοπόννησο να βανδαλιστούν και να αχρηστευτούν ζημιώνοντας τον ΟΣΕ με δεκάδες εκατομμύρια ευρώ. Σε κάθε περίπτωση, ξέρουμε ότι από την ώρα που θα αρχίσουν τα έργα για να τοποθετηθούν οι μπάρες, θέλουμε περίπου ένα χρόνο για να λειτουργήσει η γραμμή. Ακόμη δεν έχουν ξεκινήσει τα έργα».

(επικίνδυνες διαβάσεις)

Οι στάσεις που δεν πολυβολεύουν

«Η στάση στα Ζαρουχλέικα δεν μπορεί να εξυπηρετήσει το νέο Λιμάνι. Θα ήταν σωστότερο να είχε προβλεφτεί η στάση στην Ελευθερίου Βενιζέλου ώστε να εξυπηρετήσει την πυκνοκατοικημένη περιοχή, αλλά και τον κ΄σομο που πάει στη ΔΕΥΑΠ και το Νέο Λιμάνι.
Η Παραλία Πατρών εξυπηρετείται μόνο από μία στάση στην περιοχή της Εύας ενώ η επόμενη είναι στου Τσαούση - Μιντιλόγλι.
Οι κάτοικοι των Ροϊτίκων θα διεκδικήσουν την κατασκευή στάσης εκεί που σταματούσε παλιά το τραίνο γιατί δεν βολεύονται.
Η στάση στα Τσουκαλέικα δεν θα μπορέσει να εξυπηρετήσει τους επιβάτες προς τη ΒΙ. ΠΕ. Πατρών αφού δεν μπορούν να σταθμεύσουν πολλά λεωφορεία ωστόσο ήταν η πιο κατάλληλη από τις υπόλοιπες. Ίσως μακροπρόθεσμα προβλεφτεί η κατασκευή επιπλέον στάσης στη θέση Σκάγια εκεί που ο δρόμος για την ΒΙ.ΠΕ. τέμνει τις σιδηροδρομικές γραμμές.

Γιώτα Κοντογεωργοπούλου

(από την εφημερίδα 7 Μέρες Ενημέρωση)