Ο προϋπολογισμός της ΕΕ για το 2019: ανάπτυξη, αλληλεγγύη και ασφάλεια στην Ευρώπη και πέραν αυτής

Την Τρίτη 4 Δεκεμβρίου, κατά τη διάρκεια αποφασιστικού τριμερούς διαλόγου, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο, με την υποστήριξη της Επιτροπής, κατέληξαν σε προσωρινή συμφωνία σχετικά με τον προϋπολογισμό της ΕΕ για το 2019.

Η εν λόγω συμφωνία θα επιβεβαιωθεί την επόμενη εβδομάδα, κατά την τελευταία σύνοδο ολομέλειας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στο Στρασβούργο. Η ΕΕ θα εξακολουθήσει να επενδύει κονδύλια στην ανάπτυξη και στην απασχόληση, στην έρευνα και στην καινοτομία, στους σπουδαστές και στους νέους – δηλαδή, στις προτεραιότητες της Επιτροπής Γιούνκερ. Σύμφωνα με τις προτάσεις που υπέβαλε η Επιτροπή τον Ιούνιο και τον Νοέμβριο του 2018, η αποτελεσματική διαχείριση της μετανάστευσης και των εξωτερικών συνόρων της Ένωσης θα εξακολουθήσει επίσης να αποτελεί προτεραιότητα στον προϋπολογισμό του 2019.

Ο Επίτροπος Γκίντερ Χ. Έτινγκερ, αρμόδιος για τον Προϋπολογισμό και τους Ανθρώπινους Πόρους, δήλωσε τα εξής: «Η συμφωνία αυτή αποδεικνύει ότι, όταν είμαστε ενωμένοι, μπορούμε να παρέχουμε την προστιθέμενη αξία που ζητούν οι πολίτες μας. Επόμενος στόχος είναι ο μακροπρόθεσμος προϋπολογισμός μας για μετά το 2020, και ελπίζω να διατηρηθούν και σε αυτές τις συζητήσεις η ενεργός συμμετοχή των τριών θεσμικών οργάνων και το εποικοδομητικό πνεύμα που επικράτησε κατά τις διαπραγματεύσεις για τον προϋπολογισμό του 2019. Θα πρέπει να εστιάσουμε στην έγκαιρη έγκρισή του για να μην ζημιωθούν οι επιστήμονες, οι σπουδαστές, οι επιχειρήσεις, οι γεωργοί και οι περιφέρειες της ΕΕ.»

Ο προϋπολογισμός της ΕΕ για το 2019 καθορίζεται σε 165,8 δισ. ευρώ σε αναλήψεις υποχρεώσεων (ποσά τα οποία μπορούν να συμφωνηθούν βάσει συμβάσεων εντός συγκεκριμένου έτους) και σε 148,2 δισ. ευρώ σε πιστώσεις πληρωμών (ποσά που θα καταβληθούν). Μερικά βασικά χαρακτηριστικά του είναι τα εξής:

  • το ήμισυ περίπου των κονδυλίων (80,5 δισ. ευρώ σε αναλήψεις υποχρεώσεων) θα διατεθεί για την ενίσχυση της ευρωπαϊκής οικονομίας, της απασχόλησης και της ανταγωνιστικότητας. Για παράδειγμα, 12,3 δισ. ευρώ θα διατεθούν για το πρόγραμμα «Ορίζων 2020» (+10 % σε σύγκριση με το 2018), συμπεριλαμβανομένων 194 εκατ. ευρώ υπέρ της νέας κοινής επιχείρησης για την ευρωπαϊκή υπολογιστική υψηλών επιδόσεων, και 3,8 δισ. ευρώ για τη στήριξη δικτύων υποδομών μέσω του μηχανισμού «Συνδέοντας την Ευρώπη». Επιπλέον, θα διατεθούν 57,2 δισ. ευρώ μέσω των ευρωπαϊκών διαρθρωτικών και επενδυτικών ταμείων (ΕΔΕΤ) με στόχο να περιοριστούν οι οικονομικές αποκλίσεις, τόσο σε εθνικό επίπεδο όσο και μεταξύ των κρατών μελών·
  • η ΕΕ θα στηρίξει τους νέους με διάφορους τρόπους. Θα διατεθούν 2,8 δισ. ευρώ στην εκπαίδευση μέσω του προγράμματος Erasmus+ (+20 % σε σύγκριση με το 2018). Το Ευρωπαϊκό Σώμα Αλληλεγγύης, με 143 εκατ. ευρώ, θα δημιουργήσει ευκαιρίες εθελοντισμού ή εργασίας σε προγράμματα είτε σε εθνικό επίπεδο είτε πέραν των συνόρων. Επιπλέον, θα διατεθούν 350 εκατ. ευρώ μέσω της πρωτοβουλίας για την απασχόληση των νέων με στόχο τη στήριξη των νέων στις περιοχές που πλήττονται από υψηλό ποσοστό ανεργίας·
  • οι Ευρωπαίοι γεωργοί θα επωφεληθούν από κονδύλια ύψους 59,0 δισ. ευρώ·
  • θα ενισχυθεί η ασφάλεια εντός και πέραν των συνόρων της ΕΕ. Όπως πρότεινε ο Πρόεδρος Γιούνκερ στην ομιλία του για την κατάσταση της Ένωσης, το 2018, η Ευρωπαϊκή Συνοριοφυλακή και Ακτοφυλακή, ο Οργανισμός της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το Άσυλο και άλλοι οργανισμοί που δραστηριοποιούνται στον τομέα των συνόρων και των θεωρήσεων, θα λάβουν επίσης συμπληρωματικούς πόρους το 2019.
  • Επιπλέον, ο προϋπολογισμός για το 2019 θα παράσχει τα αναγκαία μέσα, ώστε ο μηχανισμός για τους πρόσφυγες στην Τουρκία να συνεχίσει την παροχή τροφίμων, εκπαίδευσης και στέγασης σε όσους προσπαθούν να διαφύγουν από τους πολέμους στη Συρία και αλλού.

Η σημερινή συμφωνία βασίζεται στην παραδοχή ότι το Ηνωμένο Βασίλειο, μετά την αποχώρησή του από την Ευρωπαϊκή Ένωση, που προβλέπεται για τις 30 Μαρτίου 2019, θα εξακολουθήσει να συνεισφέρει και να συμμετέχει στην εκτέλεση του προϋπολογισμού της ΕΕ έως το τέλος του 2020, σαν να ήταν κράτος μέλος.