Η Διακίνηση κτηνιατρικών φαρμάκων είναι ζήτημα δημόσιας υγείας

Η  χρήση των κτηνιατρικών φαρμάκων, δηλαδή κάθε ουσίας ή συνδυασμού ουσιών που έχει  θεραπευτικές ή προληπτικές ιδιότητες για την αντιμετώπιση ασθενειών των ζώων, είναι ζωτικής σημασίας.

Τα κτηνιατρικά φάρμακα αποτελούν αφενός μεν ένα μοναδικό όπλο στα χέρια των κτηνιάτρων κατά την άσκηση του κτηνιατρικού επαγγέλματος για την αποκατάσταση της υγεία των ζώων, αφετέρου συμβάλλουν στην ανάπτυξη της οικονομίας της χώρας μέσω της διατήρησης του ζωικού κεφαλαίου.

Όμως, η ανεξέλεγκτη χρήση των φαρμάκων εγκυμονεί κινδύνους. Υπάρχουν μολυσματικές ασθένειες τόσο για τα ζώα όσο και για τον καταναλωτή τροφίμων ζωικής προέλευσης. Διότι. όπως συμβαίνει και με τα ανθρώπινα φάρμακα έτσι και τα κτηνιατρικά φάρμακα δεν καταπολεμούν μόνο τους νοσογόνους παράγοντες και μετά εξαφανίζονται.

Διαχέονται με την κυκλοφορία του αίματος σε ολόκληρο τον οργανισμό κι αποβάλλονται με τον εκπνεόμενο αέρα, το δέρμα, τα κόπρανα, το γάλα κ.λπ. σε χρόνο που ποικίλει ανάλογα με την χημική τους σύνθεση. Τόσο κατά την διάρκεια της φαρμακευτικής αγωγής όσο για το χρονικό διάστημα που απαιτείται για την αποβολή τους, τα ζώα και τα παραγόμενά (κρέας, γάλα κ.λπ.) περιέχουν τα λεγόμενα κατάλοιπα των κτηνιατρικών φαρμάκων.  Από τα παραπάνω, λοιπόν, προκύπτει ότι η χρήση κτηνιατρικών φαρμάκων πρέπει να γίνεται με προσοχή.

Για να διασφαλιστεί η αποτελεσματικότητα τους και η υγεία των καταναλωτών πρέπει να ελέγχονται αυστηρά. Μόνο οι κτηνίατροι μπορούν  να τα συνταγογραφούν, κατόπιν κλινικής εξέτασης και διάγνωσης και οι κτηνοτρόφοι να προμηθεύονται τα κατάλληλα φαρμακευτικά σκευάσματα από τους υπεύθυνους κτηνιάτρους που παρακολουθούν την εκτροφή τους.

Σε αυτά τα πλαίσια η εφαρμογή του θεσμού του κτηνιάτρου εκτροφής και η συμπλήρωση του μητρώου φαρμακευτικής αγωγής των εκτρεφόμενων ζώων προάγει τον συστηματικό έλεγχο και την χορήγηση φαρμάκων, όπου αυτή κρίνεται απαραίτητη, διασφαλίζοντας την ποιότητα και την υγιεινή στο παραγόμενο προϊόν, την υγεία και ευζωία τόσο των παραγωγικών ζώων όσο και του καταναλωτή.

Είναι σαφές ότι η πρόληψη είναι η καλύτερη θεραπεία. Ο κτηνοτρόφος μπορεί να μειώσει τις ασθένειες στα ζώα, άρα και την χρήση των φαρμάκων, εφαρμόζοντας ένα πλάνο υγείας που θα παρέχει αποτελεσματική βιοασφάλεια και θα είναι σχεδιασμένο από τον κτηνίατρο. Ταυτόχρονα, η πολιτεία και συνολικά η Ε.Ε. να συγκροτήσουν  μια ενιαία αγορά φαρμάκων, με αυξημένη διαθεσιμότητα και προσβασιμότητα, ενώ η αναβάθμιση του νομικού πλαισίου και ενθάρρυνση της έρευνας για την ανάπτυξη διαγνωστικών τεστ και τεστ ευαισθησίας είναι απαραίτητη.

Εδώ πρέπει να επισημανθούν και οι ευθύνες της Κτηνιατρικής Βιομηχανίας.  Η παραγωγή προϊόντων σύμφωνα με τους κανόνες ηθικής, η διαφήμιση και η πώληση αυτών μόνο σε κτηνιάτρους ή μέσω κτηνιατρικής συνταγής είναι σωτήρια. Δεν είναι λίγες οι περιπτώσεις παράνομης ηλεκτρονικής πώλησης κτηνιατρικών φαρμάκων.

Η ανεξέλεγκτη αγορά και χρήση τους αποτελεί πραγματικό κίνδυνο για τα ζώα και των άνθρωπο. Δυστυχώς, παρόλες τις καταγγελίες του Πανελλήνιου Κτηνιατρικού Συλλόγου προς τους αρμόδιους φορείς (ΕΟΦ, Υπουργείο Υγείας) φαίνεται να υπάρχει κωλυσιεργία στην επιβολή ποινών- προστίμων σε όσους παρανομούν και στην πραγματικότητά διατηρείται ένα καθεστώς μη συμμόρφωσης στην εθνική και κοινοτική νομοθεσία που είναι αυστηρή και ξεκάθαρη.

Συμπερασματικά, λοιπόν, η δημιουργία ενός προστατευτικού νομοθετικού πλαισίου, η πλήρης εφαρμογή του θεσμού του κτηνίατρου εκτροφής για κάθε μονάδα – στάβλο, η έμφαση στην πρόληψη είναι οι βασικές αρχές που διασφαλίζουν την υγεία του ζώου, άρα και του καταναλωτή.

Αθηνά Τραχήλη

Πρόεδρος Πανελλήνιου Κτηνιατρικού Συλλόγου